Co to jest lapisowanie zębów mlecznych?
Lapisowanie zębów mlecznych to specjalistyczny zabieg stomatologiczny. Polega na impregnacji zębiny zaatakowanej przez próchnicę. Jego celem jest zahamowanie postępu choroby. Zabieg wykonuje się głównie u małych dzieci. Szczególnie u tych, które nie współpracują z dentystą podczas tradycyjnego leczenia. Stosuje się w nim związki chemiczne zwalczające bakterie próchnicowe.
Dlaczego wykonuje się lapisowanie u dzieci?
Próchnica u dzieci to bardzo powszechny problem. Statystyki pokazują jej wysokie rozpowszechnienie. W Polsce 57% trzylatków ma próchnicę. Problem dotyczy 80% pięciolatków. Aż 90% siedmiolatków cierpi na tę chorobę. Próchnica rozwija się szybko w zębach mlecznych. Bakterie przetwarzają cukry w kwasy. Kwasy niszczą szkliwo i zębinę. Dzieci ze słabo zmineralizowanym szkliwem są bardziej narażone. Nieleczona próchnica w mleczakach wpływa negatywnie na zęby stałe. Może też zaburzać rozwój zgryzu. Lapisowanie pomaga zachować mleczaki. Chroni w ten sposób miejsce dla zębów stałych. Jest to kluczowe dla prawidłowego rozwoju jamy ustnej. Stomatolodzy podkreślają znaczenie mleczaków.
"Mleczne zęby są dziecku bardzo potrzebne – nie tylko do gryzienia."
Jak przebiega zabieg lapisowania?
Zabieg lapisowania jest szybki i bezbolesny. Trwa zazwyczaj od 5 do 10 minut. Dentysta najpierw delikatnie oczyszcza ząb z osadu nazębnego. Następnie nakłada specjalny preparat na zmienione próchnicowo tkanki. Najczęściej stosuje się roztwór azotanu srebra. Czas wcierania roztworu wynosi 2-3 minuty. Preparat działa bakteriobójczo. Impregnuje ząb i wzmacnia chore tkanki. Zabieg lapisowania jest nieinwazyjny i całkowicie bezpieczny dla dziecka. Nie wymaga borowania ani znieczulenia. Po zabiegu dziecko nie powinno jeść ani pić przez około godzinę do dwóch.
Lapisowanie azotanem srebra a lapisowanie bezbarwne (chlorkiem cynku)
Do lapisowania stosuje się różne substancje. Najpopularniejszy jest azotan srebra. Ma silne działanie przeciwpróchnicowe. Jego wadą jest ciemne zabarwienie zębów. Po zabiegu ząb staje się czarny lub brunatny. Jest to normalny efekt leczenia azotanem srebra. Ciemny kolor utrzymuje się do wypadnięcia mleczaka. Alternatywą jest lapisowanie bezbarwne. Wykorzystuje się wtedy chlorek cynku. Preparaty z chlorkiem cynku nie powodują przebarwień. Lapisowanie chlorkiem cynku jest jednak mniej skuteczne. Decyzja o wyborze metody zależy od lekarza i stanu zębów dziecka. Rodzice często wybierają lapisowanie na biało ze względów estetycznych.
Zalety i wady lapisowania
Lapisowanie ma swoje mocne i słabe strony. Poznaj je przed podjęciem decyzji.
| Zalety lapisowania | Wady lapisowania |
|---|---|
| Zatrzymuje proces próchnicowy | Nie leczy próchnicy całkowicie |
| Jest bezbolesne | Nie odbudowuje zniszczonych tkanek zęba |
| Szybkie wykonanie zabiegu | Może zabarwiać zęby na czarno (azotan srebra) |
| Akceptowane przez dzieci z lękiem przed dentystą | Wymaga powtórzeń |
| Pomaga zachować zęby mleczne | Nie usuwa ubytku próchnicowego |
Zabieg pomaga zahamować postęp próchnicy. Nie jest to jednak ostateczne leczenie. Nie odbudowuje utraconej struktury zęba. Może wymagać powtórzenia. Lapisowanie azotanem srebra powoduje ciemne przebarwienia. Należy o tym pamiętać.
Alternatywne metody leczenia próchnicy u dzieci
Lapisowanie nie jest jedyną metodą walki z próchnicą u dzieci. Kiedy dziecko jest gotowe na współpracę, najlepszym rozwiązaniem jest założenie wypełnienia. Leczenie zębów mlecznych plombą daje efekt białego ząbka. Całkowicie usuwa chorą tkankę. Inne alternatywy to ozonoterapia i leczenie laserowe. Ozon działa bakteriobójczo. Może być stosowany we wczesnych stadiach próchnicy. Leczenie laserowe także pomaga w dezynfekcji ubytków. Konsultacja ze stomatologiem dziecięcym pomoże wybrać najlepszą metodę leczenia dla Twojego dziecka.
Znaczenie higieny i profilaktyki
Właściwa higiena jamy ustnej jest fundamentem zdrowych zębów. Jest kluczowa po lapisowaniu. Należy regularnie myć zęby. Myj je co najmniej dwa razy dziennie. Używaj pasty z fluorem odpowiedniej dla wieku dziecka. Płukanie jamy ustnej pomaga usunąć resztki jedzenia. Nitkowanie zębów czyści przestrzenie międzyzębowe. Ogranicz spożycie słodyczy i słodzonych napojów. Cukry są głównym pokarmem dla bakterii próchnicowych. Pamiętaj o edukacji dziecka. Naucz je prawidłowych nawyków dbania o zęby. Regularne wizyty u dentysty są niezbędne. Odwiedzaj stomatologa przynajmniej dwa razy w roku. Profilaktyka jest najskuteczniejszą obroną przed próchnicą.
- Regularnie myj zęby dziecka dwa razy dziennie.
- Stosuj pastę z fluorem dostosowaną do wieku.
- Ogranicz słodycze i słodzone napoje w diecie dziecka.
- Naucz dziecko prawidłowej techniki mycia zębów.
- Wizytuj z dzieckiem u dentysty regularnie, co 6 miesięcy.
Najczęściej Zadawane Pytania
Czy lapisowanie zębów boli?
Nie, lapisowanie zębów jest zabiegiem całkowicie bezbolesnym. Nie wymaga znieczulenia ani borowania. Jest dobrze tolerowane przez dzieci.
Czy lapisowanie leczy próchnicę?
Lapisowanie nie leczy próchnicy całkowicie. Zabieg ma na celu zahamowanie jej rozwoju. Pomaga utwardzić rozmiękłą zębinę. Nie odbudowuje jednak zniszczonych części zęba.
Czy po lapisowaniu zęby stają się czarne?
Tak, jeśli do lapisowania użyto azotanu srebra, zęby stają się czarne lub brunatne. Jest to normalny efekt działania preparatu. Kolor utrzymuje się do momentu wypadnięcia zęba mlecznego. Lapisowanie chlorkiem cynku (na biało) nie powoduje przebarwień.
Jak długo trwa zabieg lapisowania?
Sam zabieg lapisowania jest bardzo krótki. Trwa zazwyczaj tylko kilka minut, od 5 do 10 minut.
Czy lapisowanie jest refundowane przez NFZ?
Tak, zabieg lapisowania jest finansowany w ramach umowy gabinetów stomatologicznych z Narodowym Funduszem Zdrowia. W gabinetach z kontraktem jest całkowicie bezpłatny.
Czy lapisowanie wykonuje się na zębach stałych?
Nie, lapisowanie jest metodą stosowaną wyłącznie w przypadku zębów mlecznych. Nie wykonuje się go na zębach stałych.
Ile razy trzeba powtórzyć lapisowanie?
Zabieg lapisowania często wymaga powtórzenia. Zaleca się wykonanie go 3 razy. Wizyty odbywają się w odstępach tygodniowych. Skuteczność kontroluje się po 3 miesiącach.
